Archives for

De Koesterkist

koesterkist
De knuffelbeer mist een oog. Och hij kon niet slapen zonder dat ding. Het hele huis ging op de kop als het kwijt was. Bijzonder eigenlijk, dat we die nog hebben. Die prachtige kaart die hij stuurde vanuit Amerika. De mooie verhalen waar hij mee thuis kwam.

En kijk nou, de cijferlijst en toegangskaartje van het eindexamenfeest. Waar dansten we toen op?

Oh en die foto gemaakt op Ameland. Hoe lang is het nu geleden? 23 jaar? Zo lang alweer? Tranen met tuiten hebben we gelachen.

Een glimlach op m’n gezicht, maar ook tranen in m’n ogen. Ik bekijk zorgvuldig alles in de herinneringsdoos, de koesterkist. Een prachtige plek, voor deze dierbare herinneringen.

Staying Alive

staying alive

Als zorgverlener moet ik één keer per jaar op reanimatietraining. Dat is een goede zaak, vind ik. We kunnen allemaal in zo’n noodsituatie terecht komen en als je met kwetsbare mensen omgaat, is die kans nog iets groter.

Daar ging ik dus vorige maand op training. De Bee gees schalde door de speakers: ‘Ha ha ha ha Stayin’ alive, Stayin’ alive’, om het ritme van 30:2 aan te geven. Voor iedereen die ooit een training gedaan heeft vast wel bekend. Behalve het handmatig reanimeren werd ook het gebruik van de AED (automatische externe defibrilator) weer even opgefrist. Goed om te horen dat deze op steeds meer plekken hangen. Let maar eens op, ze hangen in het station, bij de supermarkt en bij de kroeg op de hoek. Het gebruik van de AED vergroot de kans op een succesvolle reanimatie aanzienlijk.

Moet je iedereen reanimeren? Goede vraag. Het antwoord is: ‘Nee’. Er is in Nederland een groep mensen die niet gereanimeerd wil worden. Zij dragen een penning. Op de penning staan een pasfoto, naam en geboortedatum van de drager, plus een verklaring. Als je deze niet-reanimeren penning ziet, hoef je niet te reanimeren.

Bij heel zieke, of heel oude mensen kan je je daar vast wel iets bij voorstellen, maar er zijn ook veel anderen die zo’n penning dragen. Zij willen niet het risico lopen beschadigd uit de reanimatie te komen. Gezondheidssituatie, leeftijd en sociale contacten kunnen een rol spelen bij deze keuze.

Gelukkig hebben de meeste mensen die een hartstilstand overleven een goede kwaliteit van leven. Dit aantal is de laatste jaren flink verbeterd door adequatere hulp van omstanders, de AED en verbeterde mogelijkheden in ambulances en ziekenhuizen.

Heeft u uw reanimatie diploma?

Doodgewoon

doodgewoon

Bij ons thuis is ‘de dood’ een item waar door de kinderen regelmatig over gesproken wordt. Ik denk dat ons werk hier mee te maken heeft, omdat ze er vaker wat over horen. Toch hoor ik ook de kleuterklasgenootjes van onze oudste dochter regelmatig over ‘doodgaan’.

Doodgaan is natuurlijk erg abstract en een beetje geheimzinnig. En het maakt wat los bij alle grote mensen. Misschien dat het daarom wel zo interessant is?

Er is veel gezegd en geschreven voor, over en zelfs door kinderen als het gaat over dood. Je kunt kiezen tussen Nijntje, Kikker en zijn vriendjes, maar ook minder bekende hoofdpersonen, om verlies en rouw eens bespreekbaar te maken met een jong kind. Veel boeken zijn de moeite waard.

Zo kreeg ik van mijn collega het boek ‘Doodgewoon’ van Bette Westera aangereikt. Een poëzieboek wat eigenlijk voor volwassenen minstens net zo mooi is als voor kinderen. De toegankelijke gedichten (voorzien met bijzondere illustraties van Sylvia Weve) belichten allerlei facetten van de dood. Een mooie mix van gevoelige gedichten over afscheid en rouw, filosofische gedichten die uitnodigen tot gesprek en gedichten met wat (zwarte) humor die lucht geven aan het geheel. Het boek is wat mij betreft een aanrader. Ik sluit af met een stukje van een gedicht uit het boek over leven na de dood:

 ‘Alleen al het idee geeft mij een warm gevoel van binnen.

Dan zou het mama kunnen zijn,

die lekker ligt te spinnen

op papa’s schoot. Zou dat niet prachtig zijn?’

 

U kent waarschijnlijk ook mooie boeken. Welke raadt u aan?

Donkere dagen tijdens kerst

donkeredagen

Het is december en hoewel het dit jaar niet koud is, zijn de dagen kort. Mensen kruipen naar binnen waar de kerstlampjes gezellig schijnen en de warme chocolademelk klaar staat. Overal hoor je kerstmuziek, de ballen glinsteren in de boom en de kaarsjes branden. Een fijne tijd.

Maar niet voor iedereen. In deze tijd, waar de nadruk ligt op het familieleven, gezelligheid en samenzijn is het extra moeilijk iemand te moeten missen. Een tijd die altijd zo gezellig was, maar nu eenzaam. Een gelukkig nieuwjaar, maar nu niet zo gelukkig. Het donker voelt extra donker. En dat is moeilijk.

December gaat ook weer voorbij en er zal ooit weer een betere tijd komen. Maar juist nu kan een beetje aandacht en troost soms heel gewenst zijn. Ga op bezoek voor steun en een goed gesprek, stuur een mooie kaart of brand een kaarsje.

Het wereldwijde, geloof- en cultuuroverstijgende ritueel om licht te verspreiden en te denken aan onze dierbaren die niet meer leven zorgt voor steun en kracht. Dit kan letterlijk, maar ook figuurlijk door er te zijn voor een ander in een donkere moeilijke tijd.

Bij wie gaat u de komende dagen, met de donkere dagen tijdens kerst op bezoek voor een beetje verlichting?

Rouwen

Het volgende blog is geschreven door Jojanneke, verpleegkundige bij een huisartsenpraktijk en allround medewerker bij een uitvaartondernemer. 

Rouw. Als je ’s lands meest bekende woordenboek erbij pakt dan vind je als betekenis: bedroefdheid, met name vanwege een sterfgeval. Tijdens het rouwproces verwerkt een nabestaande geleidelijk de pijn van het verlies. Hij neemt afscheid, accepteert langzaamaan de definitieve afwezigheid van zijn dierbare.

Ik werk als verpleegkundige in een huisartspraktijk, voornamelijk met chronisch zieke mensen, die mogelijk dood kunnen gaan door die ziekte. Hun nabestaanden zullen rouwen. Zelf zijn ze soms bang voor de dood, en soms niet. En soms zijn ze nog lang niet toe aan doodgaan en gaat dat nog decennia duren.

Toch rouwen al deze mensen zelf nu al, hoe ver weg of dichtbij de dood ook lijkt. Ze rouwen niet vanwege het sterven. Ze rouwen om ander verlies. Verlies van gezondheid, waardoor ze dingen niet meer kunnen zoals voorheen. Verlies van (ongezonde) gewoonten die belangrijk voor hen waren, maar nu moeten laten om gezonder te blijven. Verlies van werk, omdat het niet meer gaat. Zaken die zo belangrijk en typerend voor hun persoonlijkheid waren kunnen of mogen nu niet meer. Dat kan in kleine dingen zitten, of in grote. Verlies van identiteit.

Ook, of misschien wel juist deze rouw verdient aandacht en moet verwerkt worden. Ik denk dat deze vorm van rouw herkenbaar is voor velen. Waarover hebt u moeten rouwen?